W książce umiejętnie przedstawiono kwestię corporate governance w kontekście nowej ekonomii instytucjonalnej, która stanowi bardzo ważny nurt współczesnej ekonomii. Czytelnik jest wprowadzony w zagadnienia teorii kontraktów, teorii agencji, kosztów transakcyjnych. Na tym tle analizowany jest nadzór wierzycielski, czyli mechanizmy za pomocą których bank-wierzyciel wpływa na przedsiębiorstwo-kredytobiorcę. Jest to problem o wielkim znaczeniu praktycznym, gdyż generalnie więcej przedsiębiorstw ma do czynienia z bankami niż z rynkiem kapitałowym.

Autorka przejrzyście przedstawia też dotychczasowy światowy dorobek badań empirycznych nad nadzorem wierzycielskim. Do tego dorobku wnosi własny wkład, analizując przemiany własnościowe banków w krajach posocjalistycznych oraz związane z tym zmiany ich pozycji i zachowania wobec firm-kredytobiorców. Na tym tle - i to jest kolejny wkład autorki do badań nad nadzorem wierzycielskim - stara się ona empirycznie określić jego rolę w odniesieniu do wybranej grupy przedsiębiorstw w Polsce. Praca Agnieszki Słomki-Gołębiowskiej skupia się na problemie bardzo istotnym zarówno dla badaczy, jak i praktyków życia gospodarczego. Powinna przyciągnąć uwagę każdego, kogo interesuje współczesna ekonomia i współczesna gospodarka.

Wprowadzenie.....................................................7


Rozdział I
Podstawowe pojęcia zwišzane z nadzorem wierzycielskim.....11
1.1.  Ład korporacyjny (corporate governance)...11
1.2.  Przyczyny wzrostu zainteresowania ładem korporacyjnym...............13
1.3.  Nadzór wierzycielski banku nad przedsiębiorstwem....................15
1.4.  System finansowy kraju a nadzór nad przedsiębiorstwem...............17

Rozdział II
Teoretyczne podstawy analizy nadzoru wierzycielskiego: nowa ekonomia
instytucjonalna................23
2.1. Ogólne znaczenie nowej ekonomii instytucjonalnej dla badań 
     nad nadzorem wierzycielskim............23
2.2.  Bank wobec problemu asymetrii informacji..........................27
2.3. Teoria kontraktów (contract theory)................................31
2.4. Teoria agencji.................................................36
2.5. Ekonomia kosztów transakcyjnych.................................43
2.6.  Podsumowanie................................................48

Rozdział III
Nadzór wierzycielski na przykładzie Niemiec i Japonii.....................51
3.1.  Banki w probankowym systemie nadzoru nad przedsiębiorstwem.........51
3.2.  Bankowość uniwersalna i instytucja Hausbanku w Niemczech...........53
3.3.  Instytucja banku dominujšcego w Japonii...........................58
3.4.  Mechanizmy nadzoru banku nad przedsiębiorstwem na przykładzie Niemiec
        i Japonii......64
3.4.1.  Powišzania kredytowe między bankiem a przedsiębiorstwem......64
3.4.2.  Obecność przedstawicieli banków w niemieckiej radzie nadzorczej
          i w japońskiej radzie dyrektorów......68
3.4.3.  Posiadanie przez bank akcji przedsiębiorstwa..................73
3.4.4.  Wykonywanie przez bank praw korporacyjnych akcjonariuszy.....75
3.4.5.  Postępowanie upadłościowe...............................77

Rozdział IV
Nadzór wierzycielski w badaniach empirycznych.........................83
4. l. Wprowadzenie................................................83
4.2.  Kraje o dojrzałej gospodarce rynkowej..............................85
4.2.1.  Wpływ nadzoru sprawowanego przez bank na wyniki działalności
           przedsiębiorstwa...........85
4.2.2.  Nadzór wierzycielski a ograniczenia dostępu przedsiębiorstwa do kapitału
           zewnętrznego..........90
4.2.3.  Banki wobec oportunistycznych zachowań menedżerów przedsiębiorstwa.95
4.2.4.  Udział banku w restrukturyzacji przedsiębiorstwa..............99
4.2.5.  Problem uwięzienia (hold-up problem).......................104
4.3.  Rynki wschodzšce (emerging market economies)......................107
4.4.  Wnioski z dotychczas przeprowadzonych badań empirycznych..........111

Rozdział V
Przemiany instytucjonalne a nadzór wierzycielski w wybranych krajach 
postsocjalistycznych..........119
5.1.  Ramy analizy instytucji nadzoru wierzycielskiego.....................119
5.2.  Relacja bank - przedsiębiorstwo w gospodarce socjalistycznej...........121
5.3.  Przemiany instytucjonalne a rola banków w nadzorze 
        nad przedsiębiorstwem.............125
5.3.1. Restrukturyzacja złych długów przedsiębiorstw...............125
5.3.2.  Prywatyzacja sektora bankowego..........................140
5.3.3.  Ochrona i egzekwowanie praw kredytodawców...............152
5.4. Stan nadzoru banku nad przedsiębiorstwem........................161

Rozdział VI
Nadzór wierzycielski w Polsce.......................................167
6. l. Wprowadzenie...............................................167
6.2. Metodologia badania ekonometrycznego...........169
6.3.  Prezentacja danych........................................174
6.3.1.  Dobór próby badawczej.................................174
6.3.2.  Źródła danych.............................................175
6.3.3.  Charakterystyka danych................................176
6.4.  Wyniki badania ekonometrycznego....................181
6.4.1. Wpływ nadzoru wierzycielskiego na zmniejszenie ograniczeń dostępu
         przedsiębiorstwa do kapitału zewnętrznego.............181
6.4.2.  Badanie odporności uzyskanych wyników analiz..............189
6.5.  Badanie ankietowe............................................194
6.6.  Studia przypadków............................................198
6.7.  Wnioski z badań własnych......................................206

Zakończenie.....................................................209
Załączniki    .....................................................213
Bibliografia.....................................................231