Polska jest postrzegana jako kraj o dużej korupcji, występującej we wszystkich obszarach życia społeczno-gospodarczego i politycznego. Najbardziej społecznie szkodliwa jest korupcja :
- w administracji - ponieważ nieetyczne zachowania urzędnika dają moralne przyzwolenie na podobne zachowania przez obywatela, u którego rodzi się brak zaufania do prawa;
- w ochronie zdrowia - gdzie jest bardziej etycznie naganna niż w innych branżach, bo jej stawką jest zdrowie i życie pacjenta.

Doświadczenia krajów o niskiej korupcji wskazują, że walka z nią jest działaniem wielopłaszczyznowym, angażującym wszystkie instytucje państwa i całe społeczeństwo, a widoczne jej efekty mogą pojawić się w następnych pokoleniach. Działania doraźne zamiast zmniejszyć mogą zwiększyć zjawisko korupcji.

Opracowanie koncentruje się na przeciwdziałaniu korupcji w relacjach placówki medycznej z pacjentem, mając świadomość występowania korupcji w innych obszarach ochrony zdrowia (NFZ, kwalifikowanie świadczeń oraz leków itp.). Jednak efekty przeciwdziałania korupcji można uzyskać szybciej w skali małej organizacji niż w skali całej gospodarki, gdzie wymaga to zmian systemowych oraz zaangażowania wielu organizacji i instytucji, często o nieczytelnych wzajemnych związkach i uprawnieniach.

W opublikacji są pokazane te elementy i narzędzia "wpisane" w system zarządzania organizacją, których właściwe postrzeganie przez kierownictwa organizacji zwiększa świadomość społeczną pracowników, eliminując wiele zagrożeń korupcyjnych, co zostało potwierdzone w praktyce przez szpitale i inne placówki medyczne, które w swój model zarządzania wpisały przeciwdziałanie zagrożeniom korupcyjnym.

Wprowadzenie 7

Rozdział 1
Uwarunkowania zjawiska korupcji 11
1.1. Co to jest korupcja? 11
1.2. Korupcja - uwarunkowania globalne 14
1.3. Uwarunkowania zjawiska korupcji w kraju 21

Rozdział 2
Korupcja w ochronie zdrowia 31
2.1. Zagrożenia korupcyjne w ochronie zdrowia 32
2.2. Relacje pacjent - placówka medyczna 37

Rozdział 3
Zarządzanie w placówkach ochronie zdrowia w aspekcie zagrożeń korupcyjnych 41
3.1. Zarządzanie jakością w placówkach ochronie zdrowia - pierwszy krok na drodze zmniejszania ryzyka zagrożeń korupcyjnych 42
3.1.1. System zarządzania jakością w aspekcie zmniejszania ryzyka zagrożeń korupcyjnych 52
3.1.2. Spełnienie potrzeb i oczekiwań klienta (pacjenta) - warunek zmniejszenia ryzyka zagrożeń korupcyjnych 57
3.1.3. System zarządzania jakością - procesy realizacji usługi medycznej 60
3.1.4. Rola przywództwa w systemie zarządzania jakością 67
3.2. Zarządzanie personelem w placówce medycznej 78
3.2.1. Kształtowanie relacji pomiędzy pracownikiem i organizacją 78
3.2.2. Rola organizacji w procesie adaptacyjnym nowo zatrudnionego pracownika 92
3.3. Etyka w organizacji medycznej 97
3.3.1. Rola etyki w zarządzaniu organizacją 97
3.3.2. Etyka w relacjach lekarz - pacjent 102
3.3.3. Odpowiedzialność społeczna organizacji 105
3.3.4. Norma AA 1000 - Audyt etyczny 109
3.3.5. Kodeks etyki - realizacja zasad etyki w praktyce 111
3.4. Wymagania systemu zarządzania jakością ze względu na specyfikę organizacji świadczącej usługi medyczne 119

Rozdział 4
System przeciwdziałania zagrożeniom korupcyjnym (SPZK) w placówkach ochrony zdrowia 125
4.1. Założenia systemu przeciwdziałania zagrożeniom korupcyjnym 126
4.1.1. Zasady i cele systemu 126
4.1.2. Wymagania systemu 129
4.1.3. Na co szczególnie zwrócić uwagę przy wdrażaniu SPZK 134
4.2. System przeciwdziałania zagrożeniom korupcyjnym w zintegrowanym zarządzaniu organizacją 152
4.3. Przykłady typowych zagrożeń korupcyjnych - w praktyce wdrażania SPZK 154
4.4. Wdrożenie systemu 160
4.4.1. Program i schemat opracowania i wdrożenia systemu 160
4.4.2. Uwagi ogólne dotyczące wdrożenia systemu 165
4.4.3. Diagnoza stanu organizacji 168
4.4.4. Przegląd systemu 177

Rozdział 5
Przykłady procedur przeciwdziałania zagrożeniom korupcyjnym w placówce ochrony zdrowia 185
5.1. Obowiązkowe procedury w SPZK 185
5.2. Proces "Zarządzanie ryzykiem zagrożeń korupcyjnych" 186
5.3. Procedura "Analiza ryzyka zagrożenia korupcyjnego" 189
5.4. Procedura "Postępowanie przy wystąpieniu podejrzenia działania korupcyjnego" 196
5.5. Procedura "Monitorowanie i zarządzanie procesem" 199
5.6. Procedura "Badanie satysfakcji klienta" 204
5.7. Przykład Kodeksu Etyki 208


Rozdział 6
Bariery wdrażania systemu przeciwdziałania zagrożeniom korupcyjnym 217
6.1. Bariery wdrażania systemu w skali kraju 217
6.2. Mankamenty i bariery wdrażania systemu w skali organizacji 219

Podsumowanie 223

Bibliografia 225